PodNL is gratis maar niet goedkoop. Wil je ons steunen? Neem dan je...

Ontdek het op de App Store
Playlist

Wetenschap

Over de wonderlijke wereld van wetenschap

by PodNL

    Wetenschap

    Feb 28 2018

  • Zimmerman in space / Het tijdprobleem #128

    Is tijd iets van onze waarneming of bestaat er een fundamentele klok in het heelal? Of u het antwoord op deze vraag hoort in deze column van Zimmerman in Space, dat zal de tijd leren. https://www.bipm.org/fr/measurement-units/ https://www.gutenberg.org/files/26163/26163-h/26163-h.htm

  • Focus wetenschap / Wat nachtvlinderseks ons leert over de evolutie

    Seks is een belangrijk onderwerp in de onderzoekscarrière van evolutiebioloog Astrid Groot. Ze bestudeert de seksuele communicatie tussen nachtvlinders. Het vrouwtje lokt mannetjes met haar geur. Er zijn bizar veel soorten nachtvlinders, meer dan alle soorten zoogdieren wereldwijd bij elkaar. Hoe ontstaan al die soorten? Welke rol speelt geur bij die voortplanting? En is geur ook voor mensen zo belangrijk?

  • Makkelijk praten / Statistiek - met Jeroen Mulder

    Waardoor correleert het aantal haaienbeten met de verkoop van softijs? Dit soort vragen -maar dan net iets complexer - zijn de rode draad van deze kersverse aflevering van Makkelijk Praten. Opgenomen bij onze wetenschapper in de tuin, keurig op 1,5 meter afstand.Jeroen Mulder van de Universiteit Utrecht doet onderzoek naar.. onderzoek. Als een wetenschapper een statistisch model uit zijn gereedschapskist haalt, kan het zomaar zijn dat Jeroen deze erin heeft gestopt.Hoe werkt dit? Wat maakt stat...more

  • Onbehaarde apen / Wat als je gezondheid afhangt van een algoritme? #108

    Waar de meeste mensen zonder nadenken een koekje eten, een extra boterham naar binnen schuiven en daarna op de fiets springen moet luisteraar Maaike Helmer al 20 jaar flink vooruit plannen om dit soort dingen te doen. Door haar diabetes type 1 heeft iedere schommeling van haar suikerspiegel flinke invloed op haar leven. Sinds een paar jaar leeft ze een stuk vrijer: haar insulinepomp berekent via een algoritme hoeveel insuline ze nodig heeft. Maar hoe is het om je gezondheid volledig in hand...more

  • Zimmerman in space / Zombie satellieten #127

    Soms springen dood gewaande kunstmanen na lange tijd weer tot leven. Of zijn ze helemaal nooit overleden. De zogenaamde "zombie satellieten"... IMAGE: https://en.wikipedia.org/wiki/IMAGE_(spacecraft) LES-5: https://skyriddles.wordpress.com/2020/03/27/the-recovery-of-les-5/ https://destevez.net/2020/03/decoding-les-5/ Scott Tilley: https://twitter.com/coastal8049 https://skyriddles.wordpress.com/ SDR: https://airspy.com/ https://gqrx.dk/tag/mac-os-x https://sourceforge...more

  • Ondertussen in de kosmos / Corona-special: de meest gestelde vragen (met de nieuwste inzichten)

    Driekwart jaar geleden hoorde de wereld voor het eerst van sars-cov-2, inmiddels alom bekend als ‘hét coronavirus’. Wat weten we inmiddels van de grillen en nukken van het virus, en wat nog niet? Nu de nieuwe lockdown begint is het de hoogste tijd om u bij te praten over de laatste inzichten. En we halen spectaculaire wetenschappelijke claims uit het begin van de pandemie terug, waarvan later weinig meer werd vernomen. Met wetenschapsredacteuren Ellen de Visser en Maarten Keul...more

  • De Universiteit van Vlaanderen / Waarom zijn we zo zeker dat de big bang echt is gebeurd? #275

    Velen onder ons geloven dat de aarde samen met alle andere planeten en zonnestelsels ontstaan is door de big bang. Maar hoe zijn we daar zo zeker van? Omdat enkele proffen ons dat vertellen? Neen hoor, er bestaan heel veel bewijzen dat de oerknal echt heeft plaatsgevonden. Deeltjesfysicus Karel Van Acoleyen (UGent) neemt je mee, 14 miljard jaar in het verleden.

  • Besmet! / Ziek door dieren #3

    In de derde aflevering duiken we in de wereld van zoönosen. Dat zijn ziekteverwekkers die van dier op mens overspringen, of andersom. Zo’n infectieziekte duikt plotseling op en kan genadeloos toeslaan. Niemand weet precies waar en wanneer de volgende zoönose opduikt. Ze ontstaan vaak op plekken waar veel mensen en dieren samenkomen. Naast delen van Azië en Afrika is Nederland ook een hotspot.We horen verhalen van twee experts op het gebied van zoönosen: medisch historicus Floor Haalboom en voorm...more

  • Focus wetenschap / Lijkt ons brein op een computer?

    In hoeverre lijkt ons brein op een computer? En wat kan een computer leren van ons brein? Fleur Zeldenrust is een computationele neurowetenschapper, ze bestudeert hoe ons brein informatie verwerkt door het na te bootsen in wiskundige modellen op de computer. Zo leert ze niet alleen ons brein beter te begrijpen, maar ziet ze soms ook hoe de computer nog slimmer kan werken.

  • BNR's Big Five / Energiedilemma's - hoogleraar Wim Turkenburg

    Gasten in BNR's Big Five van de Energiedilemma's - Ed Nijpels, voorzitter Voortgangsoverleg Klimaatakkoord - Wim Turkenburg, energiedeskundige en emeritus hoogleraar - Patrick Lammers, CEO Essent - Frans Timmermans, Eurocommissaris van de Green Deal - Marjan Minnesma, Urgenda

  • Geheugenissen / Littekens in het landschap

    Archeologen, zitten die niet hele dagen op hun knieën in het stof, met een klein borsteltje oude potscherven bloot te leggen? Sommigen misschien wel, maar de twee archeologen in deze aflevering, dr. Wouter Gheyle en dr. Birger Stichelbaut, maken vooral gebruik van hoogtechnologische methoden, zoals laserscanning, 3D-modellen en satellietbeelden. Met die technieken brengen ze verhalen die verborgen zitten in de bodem naar de oppervlakte, zonder te hoeven graven. Ze zijn daarbij niet op zoek naar ...more

  • De podcast psycholoog / Slaap, dromen en nachtmerries #11

    Wat gebeurt er allemaal met je tijdens nachtelijke uren? In een ideale wereld slaap je rustig in. Misschien droom je nog wat, lig je even te woelen of word je tussendoor een keer wakker. De volgende ochtend sta je uitgerust en verfrist op. Maar wat als de nacht je dag overschaduwt door de meest afschuwelijke nachtmerries? Met klinisch psycholoog en psychotherapeut Annette van Schagen bespreken we waarom slaap zo belangrijk is en wat voor verklaringen er zijn voor dromen. Hoe je een terugker...more

  • Ondertussen in de kosmos / Covid-winter: hoe worden we dat rotvirus nou eindelijk echt de baas?

    De tweede golf met coronabesmettingen in Europa is in volle gang, hoe worden we dit virus eindelijk meester? We gaan de diepte in met veldepidemioloog Amrish Baidjoe en wetenschapsredacteur Maarten Keulemans. Over slimmere maatregelen, massaal inzetten op sneltests en de kansen van de vaccins. Presentatie: Tonie MuddeSee omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Proost! / Robbert Dijkgraaf: Hoe jij, Julius Caesar en een dinosaurus met elkaar verbonden zijn

    De bouwstenen van ons eigen lichaam, al onze atomen en moleculen, zijn tweedehands. Ze zijn allemaal al eens eerder gebruikt. Door planten, dieren, historische figuren. De levenslijnen van al die atomen, die al miljarden jaren bestaan, weven een tapijt dat letterlijk iedereen aan elkaar knoopt. Hoe dat werkt? In deze zevende en daarmee laatste aflevering van Proost! legt natuurkundige Robbert Dijkgraaf uit wat het nut is van het begrijpen van de allerkleinste deeltjes op aarde én waarom de gebru...more

  • Van Delta tot Diepzee / Zeewier - Met Klaas Timmermans

    Wat kan in tijden van problemen met stikstof en veestapel, zorg om de visstand en een almaar groeiende wereldbevolking van mensen die gewoon lekker willen eten iedere dag; wat kan kortom in deze tijden de zee voor ons betekenen? De geruchten gaan dat zeewier ons door de moeilijke tijden zal helpen. Het probleem is: we weten nog verrassend weinig van zeewier af. Vandaar dat het NIOZ in 2014 een zeewier-centrum oprichtte, met aan het hoofd de experimenteel marien bioloog professor Klaas Timme...more

  • De Universiteit van Nederland / Waarom zeggen alle psychiaters ja tegen MDMA? #238

    Heb jij weleens MDMA gebruikt, dan ken je waarschijnlijk de effecten wel. Je voelt je euforisch en wordt socialer. Toch heeft MDMA nog altijd een slechte reputatie en is het gebruik ervan verboden. In dit college vertelt psychofarmacoloog Kim Kuypers van University Maastricht waarom we dit middel misschien toch een kans moeten geven.

  • Podplanten / Briljante planten: communiceren #28

    Onze communicatie is bijna volledig verbaal, in gesproken woord of anders getypte tekst. Toch had en heeft non-verbale communicatie een belangrijke rol, denk aan gebaren en geur. Vertrouwen we nog echt op onze geur of is taal belangrijker geworden? Zouden wij mensen, als we onze taal kwijt waren, andere keuzes maken in ons leven? De non-verbale communicatie is in het plantenrijk nog volop aanwezig. Hoe doen zij dat dan, zonder woorden? Botanisch filosoof Norbert Peeters bespreekt de niet te miss...more

  • Oorlog in je lichaam / Omgaan met slecht nieuws #1

    Hans Jaap met zijn vrouw en kind op Schiermonnikoog waar ze terugblikken op de afgelopen maanden waarin ze het slechte nieuws hoorden. En borstkankerspecialist Sabine Linn van het Anthonie van Leeuwenhoekziekenhuis schetst hoe primitief de behandeling van borstkanker ooit was en hoe ver de wetenschap nu is. Is kanker meer een chronische dan een dodelijke ziekte aan het worden? Oorlogsverslaggever Hans Jaap Melissen, bij wiens vrouw borstkanker met uitzaaiingen is geconstateerd, zoekt het uit ...more

  • Hoofdzaken / Donkergrijze cellen: Marie-José van Tol #5

    Donkergrijze cellen: aflevering 5 – Marie-José van Tol‘We zien dat mensen die preventieve therapie hebben gehad, dus heel veel met hun depressie bezig zijn geweest, minder symptomen kregen.’ Neuropsycholoog Marie-José van Tol legt uit hoe we onze hersenen kunnen trainen door middel van therapieën zodat we kunnen anticiperen op bepaalde prikkels en signalen. In deze aflevering vertelt ze over haar onderzoek naar preventie van depressie, haar wens om in de toekomst snel de juiste hulp te kunnen bi...more

  • Het bestbeluisterde boek ooit / Cijfers kunnen levens redden #1

    Dit is Hoofdstuk 1 van de audioversie van 'Het bestverkochte boek ooit (met deze titel)'. In het voorwoord vertelde ik, Sanne Blauw, al hoe we met zijn allen - inclusief mezelf - geobsedeerd zijn geraakt door cijfers. Hoe is dat zo gekomen? In dit hoofdstuk duiken we in de geschiedenis. We ontmoeten de beroemdste verpleegster uit de geschiedenis, Florence Nightingale, die een cijfernerd blijkt geweest te zijn. En we zien welke drie ontwikkelingen er nodig waren voor onze huidige cijferobsessie. ...more

  • De man en de maan / Een lift #1

    Sterrenkundige Marc Klein Wolt heeft een uitzinnig plan: hij wil duizend antennes plaatsen op de achterkant van de maan. Daarmee wil hij aan de weet te komen wat er gebeurde net na de oerknal, tijdens de duistere peutertijd van ons universum. Hij heeft één probleem: de Europese ruimtevaartorganisatie en de NASA verklaren hem min of meer voor gek. Zijn plan is te duur, te complex. Maar die boodschap gaat er bij Marc niet in. Goed, misschien moet hij wat kleinschaliger beginnen… maar een lift n...more

  • De Kostgangers / Dubbele agenda

    Subtiele, psychologische spelletjes om jezelf te promoten – je kan het stom vinden, of er niet aan mee willen doen, maar eigenlijk ontkom je er niet aan. De zoektocht naar waardering van anderen is simpelweg van levensbelang. Dat vertelt hoogleraar Roos Vonk in deze podcast, die als als geen ander weet hoe lastig het is om aardig én goed gevonden te willen worden. Je hoort ook iemand die zich in een situatie bevindt waarin ze nooit waardering van anderen krijgt. Terwijl ze wel trots is op wat ze...more

  • De nieuwe wereld / Wat als we van iedereen het DNA opslaan

    In deze aflevering hoor je: - Manfred Kayser, hoogleraar Forensische Moleculaire Biologie aan het Erasmus MC - Forensisch deskundige in strafzaken Timme Dankers van Forensica

  • Parel Radio / De theorie #70

    Een fascinerend verhaal over mensen die rotsvast geloven in hun eigen wetenschappelijke theorie, en blijven proberen. Tegen de klippen op. Een documentaire van Rene van Es.

  • MakersRadio / Het geweten van de fysica #5

    De Leidse natuurkundige Paul Ehrenfest stond bekend als een briljant fysicus en een bevlogen docent. Maar ondanks zijn prestaties was Ehrenfest diep ongelukkig. Ongelukkig over de ontwikkelingen in de natuurkunde, over de moderne samenleving en tenslotte over zichzelf. Meer info: http://makersradio.nl/